Hoe ziet het leven van een boer er anno 2026 uit? Op die vraag probeert Deurnenaar Daan Willekens antwoord te geven in de nieuwe documentaire ‘Met Boerenverstand’. Samen met Sara Brouwers volgde de filmmaker vier ondernemers uit het Deurnese buitengebied. Wie dat zijn, blijft nog even geheim. Tijdens filmfestival De Nacht van het Witte Doek worden zij voor het eerst aan het grote publiek voorgesteld.
Aanleiding voor de documentaire is het veranderende buitengebied. Boeren krijgen te maken met nieuwe regelgeving, natuurbeleid, technologische ontwikkelingen en de vraag hoe hun bedrijf toekomstbestendig blijft. Volgens Willekens is het belangrijk om daarbij niet vooraf een oordeel te vellen. “Het is niet politiek en niet gekleurd. We vertellen het verhaal gewoon zoals het is bij die vier ondernemers. We laten zien hoe het leven daar is en laten mensen daarna zelf bepalen wat ze ervan vinden.”
Het boerenleven
Om verschillende kanten van het boerenleven te laten zien, spraken de makers met veel ondernemers. Uiteindelijk werden vier bedrijven gekozen die volgens hen samen een breed beeld geven van het buitengebied. De namen blijven bewust geheim tot de première. “Als je die vier volgt, heb je echt een mooi beeld. Het is niet alleen maar één verhaal van iemand die stopt of iemand die alleen maar problemen heeft. Je krijgt een echt inkijkje in het wereldje.”
De filmploeg probeerde vervolgens zo dicht mogelijk bij het dagelijkse leven van de ondernemers te komen. Er werd niet alleen op vaste momenten gefilmd, maar meegedraaid met het ritme van de boeren. “Als zij vroeg begonnen, begonnen wij vroeg. Op die manier wilden we laten zien hoe het boerenleven er daadwerkelijk uitziet. Voor veel mensen is het natuurlijk geen dagelijkse kost om rond vier uur ’s ochtends op het erf te beginnen en daar vervolgens een halve dag of langer bezig te zijn.”
Ingrijpende veranderingen
Tijdens het filmen zagen Willekens en Brouwers hoe groot de invloed van veranderingen in de landbouw kan zijn. Soms moeten ondernemers flink investeren om aan nieuwe normen te voldoen. Tegelijkertijd willen sommige kinderen het bedrijf van hun ouders overnemen, waardoor de keuzes van vandaag bepalend kunnen zijn voor de toekomst van een familiebedrijf.
“Je komt er niet onderuit om te kijken naar waaraan je moet voldoen als boer in 2026. Sommige boeren moeten gigantische investeringen doen om alle normen te halen. Dat kan druk en stress opleveren, maar ze doen het soms ook omdat ze willen dat hun kinderen later ook nog dat boerenleven kunnen hebben en het familiebedrijf kan blijven bestaan. Die stress voel je ook in de documentaire.”
Toch is ‘Met Boerenverstand’ volgens Willekens geen film die alleen problemen laat zien. Juist de manier waarop ondernemers proberen om met alle veranderingen om te gaan, maakte indruk op hem. “Ik vind het knap dat die mensen meegaan met de tijd en meedenken: ‘wat kunnen we doen’? Ze zijn niet alleen maar bezig met wat er allemaal misgaat. Ze proberen vooruit te kijken en hun bedrijf op een bepaalde manier voort te zetten. Dat vind ik eigenlijk een heel positief verhaal.”
Waardevol gesprek
Daarmee hoopt Willekens ook mensen te bereiken die zelf weinig met de agrarische sector te maken hebben. De documentaire moet volgens hem vooral ruimte creëren voor gesprek. “Ik hoop dat mensen niet van tevoren al een oordeel hebben over boeren. Kijk eerst naar de film en ga daarna het gesprek met de ondernemers aan. Misschien ontstaat er dan wat meer begrip tussen verschillende meningen. Of we daarmee echt een grote verandering veroorzaken, weet je natuurlijk nooit. Maar als we inzicht kunnen geven in het leven van iemand anders, vind ik dat al waardevol.”
De première van ‘Met Boerenverstand’ vindt plaats op vrijdag 28 augustus om 19.30 uur in de Rabo Cultuurzaal van het CCD in Deurne. De documentaire is onderdeel van de 35ste editie van De Nacht van het Witte Doek, die van 27 tot en met 30 augustus op verschillende locaties in Deurne wordt gehouden. “Het is het mooiste filmfestival van Nederland”, voegt de maker toe. “Ik ben heel trots dat ons verhaal daar getoond wordt.”
Foto’s: Imagro
