In het pand én de tuin van Museum De Wieger is weer veel kunst te ontdekken bij twee nieuwe tentoonstellingen. Afgelopen zondag werd de expositie ‘I know what I saw’ in De Ateliers geopend en maandag kregen De Vrienden van De Wieger een exclusieve rondleiding door de nieuwe tentoonstelling ‘Brabant Modern – In het spoor van Sluijters en andere vernieuwers’.

Verzamelaar Jan Geerts, die veel werken voor deze expositie uitleende, vertelde over Brabant Modern en hoe Brabantse kunstenaars onder invloed van onder meer Jan Sluijters de weg naar het modernisme insloegen. Bij de tentoonstelling hangen werken die laten zien dat de kunstenaars zich waagden aan het luminisme en bijvoorbeeld fauvisme.

80 creaties
Naast de werken uit de privécollectie van Geerts hangt er werk dat afkomstig is uit de eigen collectie, van Kunsthandel Dolf D. van Omme, musea en particulieren. In totaal zijn er 80 creaties te bezichtigen van onder meer Jan Kruijsen, Hendrik Wiegersma en Frans Slager. Maar ook kunstwerken van een jongere generatie zijn er terug te vinden, met werken van bijvoorbeeld Henriëtte Pessers, Antoon Kruysen, Kees Bol en Kees Bastiaans.

De Brabantse modernen waren geen avant-gardisten die de regels herschreven. Wel waren ze progressief in hun denken en doen. Net als veel andere kunstenaars zochten ze in de eerste helft van de 20ste eeuw naar nieuwe vormen van expressie.

Brabantse land
Geïnspireerd door onder meer het Vlaams Expressionisme en schilders als Pablo Picasso, Chaïm Soutine en Vincent van Gogh, pasten ze hun indruk van nieuwe kunststromingen op eigen wijze toe. Uit het veelal figuratieve werk spreekt een diep gevoel voor het Brabantse land en een goed oog voor details uit de nabije leefomgeving. Dat komt naar voren in onder meer de stillevens van Jan Kruijsen en Henriëtte Pessers, boerderijen van Peter van den Braken en Piet van Wijngaerdt en in het originele modernisme van Antoon Kruysen.

In de tentoonstelling wordt het Brabantse werk van modernist Jan Sluijters uitgelicht. De kunstenaar werd geboren in Den Bosch. Hij woonde echter al jaren in Amsterdam en had al wat van de wereld gezien toen hij in 1909 voor het eerst in Heeze kwam. Het dorp was al langer een pleisterplaats voor kunstenaars, maar geen van hen werkte zo modern als Sluijters.

Trend
Hij maakte er luministische schilderijen van het omringende landschap en de boerderijen, waarvan er verschillende in de tentoonstelling te zien zijn. Sluijters was de eerste die het modernisme aan het Brabantse landschap koppelde. Zo zette hij de trend voor een nieuwe benadering van dit veel gebezigde onderwerp in de schilderkunst.

De expositie in De Wieger brengt een ode aan de Brabantse moderniteit en biedt tevens een podium aan de uitgebreide privécollectie van verzamelaar Jan Geerts. De verzameling omvat voor het grootste deel werk van Brabantse kunstenaars uit de 20ste eeuw, waarvan het werk van Antoon Kruysen, Henriëtte Pessers, Kees Bol en Kees Bastiaans de kern vormt.

Monografieën
Niet alleen keek en kijkt Geerts welke werken zijn collectie nog completer maken, maar hij besteedt ook veel aandacht aan het verhaal van de kunstenaars en hun plek binnen de kunsthistorie. Hij schreef diverse monografieën over leven en werk in catalogi bij solo-exposities van met name Pessers, Bastiaans en Bol.

Ook bij ‘Brabant Modern’ verschijnt een publicatie van zijn hand. Deze is te koop in de museumwinkel van De Wieger. De verzamelaar is daarnaast op diverse momenten in het museum aanwezig om bezoekers meer over zijn collectie te vertellen. Ook zijn rondleidingen met Geerts op aanvraag mogelijk.

Peellandschap
In De Ateliers is op dit moment het sprookjesachtige en mysterieuze werk van Karin Bos te zien in de tentoonstelling ‘I know what I saw’. In de landschappen die de kunstenares schildert, is bijna altijd een vervreemdend element aanwezig. Voor deze expositie liet ze zich onder meer inspireren door het Brabantse Peellandschap. De omgeving rond Deurne vormde zo het vertrekpunt voor een reeks nieuwe werken. Ook het museum zelf en het leven van Hendrik Wiegersma keren terug in deze recente werken. Hierin raken heden en verleden met elkaar verweven en zijn figuren losgemaakt uit hun oorspronkelijke context.

Daarnaast is werk te zien dat Bos maakte met haar partner Erik Wuthrich. Hierin is water, of juist het ontbreken daarvan, een terugkerend onderwerp. Het beeldhouwwerk van Wuthrich is ook te zien in de tuin van De Wieger. Zijn sculpturen verwijzen naar tijd, groei en natuurlijke processen, waarbij flora en fauna  in elkaar overlopen. Voor één van de projecten volgde het tweetal de loop van een rivier van bron tot monding. Onderweg verzamelden zij water, dat later werd verwerkt in een gezamenlijk kunstwerk. Dit project is ook onderdeel van de tentoonstelling.

‘Girlpower-series’
Karin Bos (1966) verwierf bekendheid met haar vervreemdende ‘girlpower-series’. Aan de hand van de meisjes en vrouwen die hierin figureren, speelt Bos met onderlinge relaties en (machts)verhoudingen. Frictie en ongelijkheid zijn daarbij terugkerende thema’s. Bijvoorbeeld tussen man en vrouw, volwassene en kind of tussen kinderen onderling. Hierbij speelt vaak groepsgedrag tegenover de eenling een rol. Bos verbeeldt een verstild moment in de tijd, waarin ze vooral dreiging en ongemak vastlegt. Wat zich daarna af gaat spelen, laat ze aan de fantasie van de toeschouwer over. Bos is in 1989 afgestudeerd aan de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten. Ze werkt als beeldend kunstenaar in Amsterdam.

Het ruimtelijk werk van Erik Wuthrich (1961) oogt abstract, maar is gebaseerd op organische vormen en patronen. Met glas, acrylaat, tegelmozaïek of bladgoud roept de kunstenaar associaties op die elkaar soms tegenspreken. Regelmatig maakt hij al dan niet tijdelijke installaties of sculpturen op locatie, waarbij hij reageert op de omgeving die hij tijdens zijn reizen aantreft. Daarbij gebruikt Wuthrich niet alleen het landschap, maar ook de culturele geschiedenis van een plek en sporen die voorgangers hebben achtergelaten.

Het werk van Karin Bos en Erik Wuthrich in De Ateliers en in de tuin is tot en met 27 september te zien. De expositie ‘Brabant Modern’ is nog tot en met 29 november te bezichtigen in Museum De Wieger aan de Oude Liesselseweg 29 in Deurne.

Foto’s: Museum De Wieger